Workum is één van die steden in Friesland die zich niet in één blik laten vangen. Het is een stad die je langzaam moet ontdekken, wandelend langs oude gevels, waterlopen en stille steegjes. Als stad die ongeveer halverwege de Elfstedenroute ligt, vormt deze plek een logisch rustpunt binnen de beroemde schaatstocht.
Maar ook los van de Elfstedentraditie heeft de stad een eigen karakter en geschiedenis opgebouwd. Ambacht, kunst, water en erfgoed zijn hier geen losse thema’s, maar vormen samen een samenhangend verhaal dat je al wandelend door de straten ervaart.
Workum, een stad met een ambachtelijk hart
Voor veel mensen is Workum onlosmakelijk verbonden met Workumer aardewerk. Dit karakteristieke keramiek, met zijn herkenbare decoraties, werd hier eeuwenlang geproduceerd en verhandeld. Het aardewerk vond zijn weg naar huishoudens in heel Nederland en ver daarbuiten.
De fabriek en het ambacht hebben een belangrijke rol gespeeld in de lokale economie en identiteit van de stad. Ook vandaag de dag leeft deze traditie voort, zowel in museale vorm als in het collectieve geheugen van de stad.
Historie rond kerk en kerkhof
Het historische hart van Workum openbaart zich bij de Grote- of Sint-Gertrudiskerk en het omliggende kerkhof. Deze indrukwekkende kerk, die teruggaat tot de middeleeuwen, staat bekend om haar karakteristieke toren en sobere, gotische architectuur.
Download de Ultieme Vakantieplanner en krijg in één keer overzicht van regio’s, rustige plekken en praktische tips.
Binnen zijn prachtige glas-in-loodramen en eeuwenoude grafzerken te bewonderen, die een inkijk geven in het religieuze en sociale leven van vroegere generaties.
Het omliggende kerkhof ademt rust en geschiedenis: oude bomen, verweerde grafstenen en het silhouet van de kerk vertellen verhalen over de Workumers die hier leefden, werkten en bijdroegen aan de bloei van deze handelsstad. Het is een plek die uitnodigt tot vertraging en reflectie, midden in een stad die ooit een belangrijk centrum voor handel en ambacht was.
De Merk: centrum van stad en verleden
Het centrale plein de Merk vormt het kloppend hart van Workum. Hier komen historie en hedendaags stadsleven samen. Aan het plein ligt het museum Warkums Erfskip, waar je meer leert over het erfgoed van de stad: van scheepvaart en handel tot dagelijks leven door de eeuwen heen.
Direct naast het museum staat het standbeeld van monnik Uffing, een figuur die in de middeleeuwen een belangrijke rol speelde in de ontwikkeling en spiritualiteit van de stad. Zijn aanwezigheid herinnert aan de religieuze wortels van de stad.
De losstaande klokkentoren: uniek in Friesland
Een van de meest opvallende bezienswaardigheden in het centrum is de losstaande klokkentoren van de Grote of Sint-Gertrudiskerk, gebouwd rond 1720. In plaats van direct aan de kerk te zijn verbonden, staat deze toren op zichzelf — een zeldzaamheid in Friesland.
De toren diende altijd als klokkentoren voor de kerk en vormt samen met het kerkgebouw en het omliggende kerkhof een indrukwekkend historisch ensemble.
Tegenover de toren staat een nostalgische waterpomp, een tastbare herinnering aan de tijd vóór stromend water. Samen creëren de kerk, de toren en de pomp een schilderachtig beeld dat veel vertelt over het dagelijks leven en de gemeenschapsstructuur van Workum in vervlogen tijden.
Wandelend over het plein en langs deze monumenten voel je de verbinding tussen religie, ambacht en stedelijke geschiedenis.
Waterstad met haven en recreatie
Via de Nonnestrjitte wandel je richting de passantenhaven Skil. Hier komen pleziervaart en stadsleven samen. Bootjes meren aan, mensen maken een wandeling langs het water en de sfeer is ontspannen.
Even verderop ligt recreatiegebied It Soal, een geliefde plek voor watersporters, strandliefhebbers en gezinnen. Het IJsselmeer ligt hier letterlijk aan je voeten, wat Workum extra aantrekkelijk maakt voor wie van water en ruimte houdt.
Jopie Huisman: kunst met een ziel
Workum is ook de stad van Jopie Huisman, een van de meest geliefde kunstenaars van Friesland. Zijn werk draait om eenvoud: oude schoenen, gedragen kleding, versleten voorwerpen. Maar juist daarin wist hij emotie en waardigheid vast te leggen.
Het Jopie Huisman Museum trekt jaarlijks duizenden bezoekers en is een culturele trekpleister van formaat. Voor wie de stad bezoekt, is dit museum vrijwel onmisbaar.
Campings en overnachten in Workum
Workum is niet alleen een historische stad, maar ook een ideale plek om te overnachten. Ten eerste biedt de stad diverse hotels, van charmante boutiquehotels tot moderne accommodaties aan de passantenhaven, waardoor je altijd een verblijf vindt dat bij je past.
Daarnaast zijn er vakantiehuizen en bekende campings zoals Camping Workum en Camping Welgelegen, waardoor je midden in de natuur én dicht bij het centrum verblijft.
Bovendien zorgen de nabijheid van het IJsselmeer en de gezellige terrassen ervoor dat je na een dag vol cultuur en activiteiten heerlijk kunt ontspannen. Kortom, of je nu kiest voor een hotel, een vakantiehuis of een camping, werkelijk alles is aanwezig voor een comfortabel en sfeervol verblijf.
Boek nu je accomodatie en geniet van een comfortabel en sfeervol verblijf >>
Langs de Merk Noard en het oude stadhuis
Een wandeling langs de Merk Noard laat zien hoe welvarend Workum ooit was. Statige gevels en oude gevelstenen vertellen verhalen over handel, ambacht en familiegeschiedenissen.
Het voormalige stadhuis, bereikbaar via een monumentale trap, biedt vanaf boven een prachtig uitzicht over de Merk. Vooral op zonnige dagen, wanneer terrassen gevuld zijn en het plein leeft, toont de stad zich van zijn meest charmante kant.
11Fountains en moderne accenten
Een modern element in het stadsbeeld is de fontein De Woeste Leeuwen van Workum, onderdeel van het internationale kunstproject 11Fountains. Twee krachtige leeuwen spuwen water en symboliseren de trots, kracht en eigenzinnigheid van de stad.
De fontein vormt een interessant contrast met de historische omgeving en laat zien hoe verleden en heden hier samengaan.
Details die Workum uniek maken
Wat deze Friese stad echt bijzonder maakt, zijn de details. Historische bruggen, varende schepen, muurschilderingen van ganzen, industriële relicten zoals de oude drukpers bij Hunia’s Drukkerij — overal in de stad kom je sporen tegen van een rijk verleden.
Bij de historische smederij De Smidte lijkt de tijd zelfs even stil te staan. De oude smeedoven herinnert aan de ambachtelijke kracht waarmee de stad is opgebouwd.
Workum beleven
Wie Workum bezoekt, merkt meteen dat deze stad een unieke ziel heeft. Bovendien ontdek je overal sporen van eeuwenoude ambachten, historische gebouwen en levendige wateren die verhalen vertellen over vroeger én nu.
Daarnaast nodigen de gezellige straatjes, sfeervolle terrassen en het bruisende haventje uit tot verkennen en ontspannen. Kortom, wie hier rondwandelt, ervaart een stad die voortdurend verrast en inspireert.
Wil je zelf blijven hangen en alles ontdekken?
Boek nu je verblijf en geniet van comfort, sfeer en de Friese charme >>
