Harlingen is een van de mooiste havensteden van Friesland, gelegen aan de Waddenzee. Vanuit deze historische stad vertrekken dagelijks de boten naar Terschelling en Vlieland, en dat maakt het tot de poort naar de Waddeneilanden.
Maar Harlingen is veel meer dan alleen een vertrekpunt. De stad ademt historie, cultuur en maritieme sfeer. Met haar monumentale gebouwen, oude pakhuizen, gezellige winkelstraten en sfeervolle havens is deze havenstad een bestemming die je niet mag overslaan tijdens je ontdekkingstocht door Friesland.
De Walvisfontein en het 11 Fountains-project
Een van de meest bijzondere plekken is de Walvisfontein, onderdeel van het kunstproject 11Fountains. Dit kunstwerk bevindt zich aan de rand van de haven en is daarmee het meest afgelegen beeld uit de serie.
De fontein stelt een walvis voor die water spuit – een verwijzing naar de eeuwenoude band tussen Harlingen en de zee. Vanaf het centrum wandel je in ongeveer twintig minuten naar de locatie, een route die langs schepen, oude loodsen en gezellige haventerrassen voert.
Hoewel de fontein niet altijd actief is, en eerlijk gezegd niet bepaald de mooiste van 11fountains, maakt de omgeving de wandeling de moeite waard. De haven biedt prachtig zeezicht op de stad en is een geliefde plek voor fotografen en wandelaars.
Download de Ultieme Vakantieplanner en krijg in één keer overzicht van regio’s, rustige plekken en praktische tips.
Maritieme geschiedenis en ontdekkingsreizigers
Harlingen heeft een rijke maritieme geschiedenis die overal in de stad voelbaar is. In de haven vind je een expositie over Willem Barentsz, de beroemde zeevaarder uit de 16e eeuw die bekend werd door zijn expeditie naar Nova Zembla. Hier ligt ook een replica van het schip ‘De Witte Zwaan’, waarmee hij die reis maakte.
De haven van Harlingen – poort naar de Waddenzee
De haven van Harlingen is het kloppende hart van de stad. Hier vertrekken de schepen van Rederij Doeksen naar Terschelling en Vlieland. De boot naar Terschelling vertrekt meerdere keren per dag en biedt een prachtig uitzicht over de Waddenzee.
Ook de boot naar Vlieland is een populaire route. Beide overtochten zijn geliefd bij toeristen die hun vakantie op de eilanden beginnen met een ontspannen vaartocht.
De Veerhaven ligt direct naast het station Harlingen Haven, waardoor reizigers eenvoudig met de trein kunnen komen. De verbinding met Leeuwarden is uitstekend – binnen 40 minuten sta je in het centrum.
Ook met de auto is de stad goed bereikbaar via de A7. Parkeren is mogelijk bij diverse parkeerterreinen rond de haven, zoals Parkeer Harlingen Haven of het Lang Parkeren Harlingen Terschelling terrein.
🅿️ Reserveer je parkeerplek bij de haven vooraf en stap zonder stress op de boot >>
Historische gebouwen en monumenten
Harlingen heeft honderden rijksmonumenten, veel geconcentreerd in het historische centrum. Een markant pand aan het Havenplein is ’t Havenmantsje, oorspronkelijk gebouwd in 1884 als gerechtsgebouw.
De klok op het dak stamt uit 1562 en komt uit de in 1883 gesloopte Havenpoort van de stad; het beeldje en de naam verwijzen dus niet naar een fantasierijke bewaker van de haven maar naar die vroegere havenpoort en de mechaniek die daar onderdeel van was. ’t Havenmantsje draagt nog altijd de sporen van die functie en vormt een opvallende schakel tussen stad en kade.
Niet ver daarvandaan vind je eetcafé Nooitgedagt, gevestigd in een van de oudste en best bewaarde pakhuizen van Harlingen. Het pand dateert uit 1647 en heeft door de eeuwen heen verschillende functies gekend (boter- en kaaspakhuis, wijnpakhuis, galerie) voordat het ruimte bood aan horeca; sinds 2003 huist Nooitgedagt hier als sfeervol restaurant. Het karakteristieke pakhuistype en de originele gevel maken het gebouw zelf tot een bezoek waard.
Centrum van Harlingen – winkelstraten en stegen
Vanuit station Harlingen Haven wandel je zo het levendige centrum in. De Voorstraat is de belangrijkste winkelstraat, vol met boetieks, gezellige cafés en restaurants. De historische panden met sierlijke gevels geven de straat een karakteristieke uitstraling.
Tijdens een wandeling door de binnenstad ontdek je talloze geheime stegen, oude pakhuizen en charmante grachten. Overal vind je verwijzingen naar het zeevaartverleden – van scheepsornamenten tot gevelstenen met maritieme motieven.
Beelden en kunst in de stad
Harlingen staat ook bekend om haar beelden en kunstwerken in de openbare ruimte. Zo is er het standbeeld van Anton Wachter, het fictieve alter ego van schrijver Simon Vestdijk, die in Harlingen werd geboren.
Vestdijk geldt als een van de belangrijkste Nederlandse schrijvers van de twintigste eeuw en publiceerde meer dan vijftig romans, talrijke essays en poëzie. Anton Wachter, het alter ego van Vestdijk, verschijnt in een reeks semi-autobiografische romans en weerspiegelt de jeugd en opgroeien van de auteur in Harlingen.
Het standbeeld vangt het karakter van deze jonge, nieuwsgierige en gevoelige jongen die worstelt met zijn omgeving en identiteit. Voor bezoekers van Harlingen biedt het niet alleen een kunstwerk om te bewonderen, maar ook een inkijk in de literaire geschiedenis van de stad. Het herinnert eraan hoe Vestdijk zijn herinneringen aan Harlingen omzet in tijdloze verhalen vol diepgang en observatie.
Verderop in de stad staat het beeld van Rikus Poes, de legendarische verslaggever van de Harlinger Courant. Het bronzen beeld toont hem zoals velen hem herinneren: op zijn brommer, notitieboekje binnen handbereik en klaar om het nieuws van de dag vast te leggen.
Zijn bijnaam dankt hij aan de getekende poes op het kentekenbordje van zijn brommer. Deze herkenbare verschijning geeft Harlingen een uniek cultureel karakter en nodigt uit tot een ontspannen stadswandeling langs de historische straten en pleinen.
Kerken en religieus erfgoed
Harlingen heeft een rijke religieuze geschiedenis die nog steeds zichtbaar is in haar indrukwekkende kerken. Zo domineert de Grote of Nieuwe Kerk het stadsbeeld als protestants monument, terwijl de voormalige evangelisch-lutherse kerk uit 1879 een prachtig voorbeeld is van 19e-eeuwse religieuze architectuur.
Een bijzondere parel in de stad is de Sint-Michaëlkerk, gewijd aan Sint-Michaël. Deze neogotische kerk, ontworpen door Alfred Tepe, is een driebeukige kruisbasiliek aan de Zuiderhaven en een van de vier neogotische kerken die Tepe in Friesland bouwde.
De kerk werd in 1881 ingewijd en is een rijksmonument. Tijdens de Tweede Wereldoorlog liep de kerk zware schade op, maar deze werd volledig hersteld. In de periode 1985–1999 onderging de Sint-Michaëlkerk een ingrijpende restauratie, waardoor het neogotische interieur, met de hoge gewelven, glas-in-loodramen, kerkbanken, preekstoel en kansel, nog steeds in volle glorie te bewonderen is.
De kerk straalt niet alleen religieuze betekenis uit, maar vormt ook een prachtig fotografisch onderwerp voor liefhebbers van architectuur en historische interieurs. Met haar imposante neogotische details en sfeervolle binnenruimte is de Sint-Michaëlkerk een van de hoogtepunten van Harlingen die je echt gezien moet hebben.
Bruggen en waterwegen
Een bijzonder detail in Harlingen zijn de drie historische bruggen die het stadsbeeld sieren: twee ophaalbruggen en een draaibrug. Deze worden nog steeds met de hand bediend – een zeldzaam gezicht dat bijdraagt aan de authentieke sfeer van de stad. Vanaf de bruggen heb je prachtig uitzicht op de grachten en de schepen die door de stad varen.
Het strand van Harlingen
Wie denkt dat Harlingen alleen havens heeft, vergist zich. Aan de rand van de stad ligt het Harlinger strand, een kleine maar sfeervolle plek met uitzicht op de Waddenzee. Hier kun je wandelen, uitwaaien of simpelweg genieten van het uitzicht op de boten die vertrekken richting de eilanden. Ook het zeezicht vanaf de dijk is indrukwekkend, zeker bij zonsondergang.
Hotels in Harlingen
Harlingen biedt volop mogelijkheden om te overnachten met uitzicht op zee. Diverse hotels en bed & breakfasts liggen direct aan de haven of aan de Waddenzee. Populaire keuzes zijn Hotel Zeezicht, gevestigd in een markant pand aan de Oude Binnenhaven met uitzicht op de haven, en Hotel Anna Casparii, evenals diverse boutique‑hotels in monumentale panden in het hart van de stad.
Daarnaast is er Hotel Centraal, gelegen in een statig pand uit circa 1880 met neorenaissance‑ en neoklassicistische elementen. Dit prachtige monumentale gebouw combineert authentieke uitstraling met moderne kamers, zodat je zowel de sfeer van vroeger proeft als comfortabel verblijft.
👉 Ontdek de mooiste hotels met zeezicht en boek direct je verblijf >>
Praktische informatie
Harlingen is uitstekend bereikbaar. Met de trein reis je eenvoudig van Leeuwarden naar station Harlingen of station Harlingen Haven. Kom je met de auto, volg dan de A7 richting Afsluitdijk en neem de afslag Harlingen. Rond de Veerhaven zijn meerdere parkeergelegenheden, ideaal als je met de boot naar Terschelling of Vlieland reist.
Harlingen – meer dan een vertrekpunt
Harlingen is een stad waar de zee en geschiedenis samenkomen. Of je nu komt om door de haven te wandelen, de monumenten te bewonderen, of de boot naar Terschelling of Vlieland te nemen – deze stad laat een blijvende indruk achter.
Wie eenmaal door de oude straatjes dwaalt en geniet van het uitzicht over de Waddenzee, begrijpt waarom Harlingen tot de mooiste steden van Friesland behoort.
